Karl Ove Knausgard - "Moja walka, tom 2"

Przyznaję, że Knausgard awansował do grona moich najulubieńszych pisarzy. A znam go tylko z dwóch tomów "Mojej walki". Ale. Napisać kilkutomową autobiografię w zasadzie i zainteresować nią kogoś, kto wcześniej nigdy o autorze nie słyszał? Szacun.

W poprzedniej części Knausgard mierzył się głównie z własnym dzieciństwem. W tej bierze na warsztat dorosłość. Rozstanie z żoną, praktycznie ucieczkę do Szwecji, związek z nową kobietą, ojcostwo. Jest tu i połączona ze zwykłą radością euforia, towarzysząca początkowi każdego związku, i znużenie codziennością, i poczucie bycia poza nawiasem związane ze zmianą kraju zamieszkania. Ta częśc jest bardzo interesująca dla kogoś takiego jak ja, komu Skandynawia jawi się jako pewna całość, tymczasem nic z tego. Knausgard w Szwecji jest tak samo obcy jak byłabym w niej ja, często nikt go nie rozumie, jest traktowany z góry. Oj nie ma on dobrego zdania o tym kraju.

Jest to też opowieść o walce ojciec/mąż versus twórca. Knausgard chce przede wszystkim pisać. Godziny, które spędza w wynajętej kawalerce nad maszyną do pisania są dla niego znacznie ważniejsze niż te poświęcone zabawom z dziećmi i to dla nich głównie żyje. Tymczasem codzienność wymaga od niego zajmowania się dziećmi, które - choć kochane, chciane i potrzebne - nie stanowią jednak o sensie istnienia. To rozdarcie między byciem rodzicem, a byciem twórcą, pokazuje Knausgard fantastycznie.

Wiem, że wiele osób nie lubi "Mojej walki" za zbyt szczegółowe opisy, rozwlekłość, liczne dygresje. Ale zaskakując samą siebie odkryłam, że w wydaniu tego autora kupuję to w stu procentach. Nie tylko nie przeszkadzają mi jego opisy rozmów ze znajomymi, ale wręcz mnie ciekawią. Kupuję codzienność Knausgarda, choć zdaję sobie sprawę z tego, że jest to codzienność w jakimś stopniu przetworzona. 

Ale interesuje mnie ona i chcę więcej.

David Hewson - "Domek dla lalek"

Polubiłam Hewsona za "Dochodzenie". Trzymałam go jednak na dystans, bo choć trzy książki z tamtego cyklu były świetne to jednak powstały w oparciu o serial, więc jakoś nie całkiem ufałam w jego pisarskie zdolności. 

Tymczasem "Domek dla lalek", rzecz zupełnie od "Dochodzenia" niezależna, wypada bardzo dobrze. To dość standardowy... kryminał? thriller? Mamy tu pełnokrwistego eks policyjnego detektywa z konkursowo rozwalonym życiem, trupy w szafie i oczywiście sprawę, która naszego życiowego rozbitka na nowo wciąga w wir śledztwa. Sprawa dotyczy zaginięcia młodej dziewczyny, pasierbicy byłej partnerki pana policjanta i niepokojąco przypomina sprawę zaginięcia córki tegoż. Poza osobistymi rozgrywkami w grę wchodzi także poważna polityka i dawne animozje z gangsterami. Jest też upierdliwy szef, pełna entuzjazmu, choć nieopierzona policyjna partnerka z prowincji i niepoukładane relacje z byłą żoną. A wszystko to w cudnym Amsterdamie.

Czyta się bardzo miło i całkiem wciąga!

Nie było się czego bać, Hewson daje radę.

Marcin Mastalerz, Piotr Fronczewski - "Ja, Fronczewski"

Bardzo interesujący wywiad rzeka z właścicielem jednego z najseksowniejszych męskich głosów ever (według mojego prywatnego rankingu). Że Piotr Fronczewski jest świetnym aktorem to, mam nadzieję, nikogo przekonywać nie muszę. 

Książka jest typowa dla swojego gatunku - ot, dziennikarz spotyka się z gwiazdą i notuje co gwiazda powie. W tym wypadku jest to o tyle ciekawe, że rozmówca faktycznie ma coś ciekawego do powiedzenia. Nie tylko odsłania przed czytelnikiem fragmenty swojego prywatnego życia, ale przede wszystkim w sposób wielce zajmujący opowiada o swojej karierze zawodowej. 

Bardzo ciekawa lektura, do przeczytania z prawdziwą przyjemnością.

Joyce Carol Oates - "Przeklęci"

Stało się. Po raz pierwszy sięgnęłam po powieść mojej ukochanej pisarki i nie tylko mnie ona nie zachwyciła, ale wręcz znudziła. Długo nosiłam w sobie wrażenia po tej lekturze, myślałam, że jakoś dojrzeję, zmienię zdanie, ale jednak nie. Ta książka po prostu mi się nie podoba.

Gotycki romans, trochę horror. Wszystko jest tu oczywiście wspaniale dopracowane, w końcu to Oates. Kiedy postanawia, że całość stylizowana będzie na pracę badawczą, to tak właśnie to odbieramy. Kiedy wprowadza do fabuły postacie historyczne i ich notatki, dzienniki etc. to robi to tak, że sami nie wiemy - czy to dzienniki fikcyjne, czy może prawdziwe historyczne dokumenty? W budowaniu nastroju i tła Oates jest mistrzynią i to nie podlega dyskusji.

A jednak historia dystyngowanego, napuszonego towarzystwa z idyllicznie nudnego Princetonu, w którym nagle zaczyna dziać się dziwnie, zupełnie mnie nie porwała. Tajemniczy dżentelmen, który pojawia się znikąd i którego twarzy nikt tak naprawdę nie pamięta, zniknięcie pewnej panny młodej, dziwne wypadki i zgony, szaleństwo zataczające coraz szersze kręgi. Brzmi kusząco, ale niestety tym razem mój apetyt pozostał niezaspokojony.

Na plus zapisuję tej powieści fantastyczny portret Ameryki z początków XX wieku. Jest tu całkiem sporo o popularnych wówczas ideologiach, pozycji kobiet, emancypacji, rozwoju przemysłu. 

Niestety całość tchnie po prostu nudą, co piszę z wielką przykrością, ponieważ Oates należy do moich najukochańszych twórców i dotąd nigdy mnie nie zawiodła. Przez "Przeklętych" brnęłam długo i mozolnie, i w ogólnym rozrachunku bez przyjemności. Na pewno nie polecam tej książki na pierwsze spotkanie z pisarką, ale gorąco zachęcam do poznania jej wcześniejszych powieści.

Krzysztof Pyzia, Wojciech Pokora - "Z Pokorą przez życie"

Wszyscy chyba kojarzą Wojciecha Pokorę, choćby z filmów Barei czy świetnych programów Olgi Lipińskiej. Bardzo lubię tego aktora, dziś już pana po osiemdziesiątce. Nie pojawia się wprawdzie w filmach i telewizji, ale wciąż jest aktywny zawodowo w teatrze. To robi wrażenie, przyznaję. 

Z książką Krzysztofa Pyzi mam pewien problem. Z jednej strony, kierowana sympatią do pana Pokory, cieszę się, że taka publikacja w ogóle powstała. Z drugiej zaś czuję ogromny niedosyt i chyba jednak zawód. 

Owszem, z przyjemnych rozmów przy serniczku i kawie dowiadujemy się skąd w ogóle wzięło się w życiu bohatera aktorstwo, które role były dla niego ważne, a których nie znosi, jest tu też trochę o życiu prywatnym (kilkudziesięcioletnie małżeństwo z ukochaną Hanią, bardzo zresztą sympatyczną kobietą). 

Ale jakieś to wszystko jest płaskie i jakby ślizgające się po powierzchni. Ot, taka milutka laurka, jak wygładzone wywiady celebrytów w kolorowych pisemkach.

Coś mi tu po prostu nie zagrało i na pewno nie jest to wina Wojciecha Pokory - może i jest starszym panem, ale widziałam go ostatnio w nakręconym w tym roku programie i nie mam wątpliwości, że potrafi opowiadać składnie, dowcipnie i ciekawie, a ta książka jest, no cóż,  po prostu nijaka. Wypada blado choćby w porównaniu z napisaną w podobnej formule biografią Piotra Fronczewskiego, którą właśnie czytam. 

Powiem więc tak - jeśli ktoś lubi pana Pokorę to warto przeczytać, ale tylko dlatego, że nie ma na rynku innych publikacji na jego temat.

 

Sue Monk Kidd - "Sekretne życie pszczół"

Jedna z tych książek, które niby mają wszelkie cechy, by zasłużyć na miano ckliwego czytadła, a jednak okazują się całkiem niezłe, i to nie tylko w dostarczaniu wzruszeń.

Lata sześćdziesiąte, Południowa Karolina. Czternastoletnia Lily nie ma w życiu lekko. Wychowywana przez agresywnego ojca, w ciągłym poczuciu winy za przypadkowe spowodowanie śmierci matki. Jedynie krnąbrna opiekunka, Rosaleen, przejmuje się losem dziewczynki.

Na skutek dramatycznych wydarzeń Lily i Rosaleen uciekają z miasta. Schronienie znajdują w domu czarnoskórych sióstr Boatwright, prowadzących dobrze prosperującą pasiekę. Po raz pierwszy w życiu Lily czuje się akceptowana i potrzebna. Ma też przeczucie, że miejsce, w którym ma szansę odnaleźć spokój było ważne dla jej matki. Czy tak faktycznie jest? I co stanie się kiedy na farmie pojawi się w końcu ojciec małej uciekinierki? 

To powieść o dojrzewaniu i szukaniu odpowiedzi na fundamentalne pytania, ale przede wszystkim o nietolerancji i o tym jak ohydni potrafią być ludzie. W świecie Lily normą jest kwitnący rasizm, dzielący ludzi na normalnych białych i gorszych, głupszych i brudnych czarnuchów. Dopiero u sióstr Boatwright, otoczona wyłącznie czarnoskórymi ludźmi, dziewczynka zaczyna prawdziwie dostrzegać rażącą nierówność społeczną i zastanawiać się nad nią. 

"Sekretne życie pszczół" jest lekko, dobrze napisane. To chyba dobra książka by zachęcić do czytania kogoś, kto za książkami nie przepada (podobno są tacy ludzie...). Uwodzi klimatem. Czytałam ją w swoim fotelu opatulona kocem, pod ręką miałam kubek kakao, a za oknem padał śnieg, a jednak czułam się jakbym była na gorącym, amerykańskim południu, otoczona bzyczącymi pszczołami i oślepiona słońcem. 

Są tu też całkiem, moim zdaniem, udane portrety kobiece. Jest trochę zabawnie, trochę wzruszająco, trochę mądrze - na szczęście nie "mądrością" w stylu Coelho. To po prostu przyjemna w czytaniu powieść, lekka, ale dotykająca czegoś ważnego. Polecam.

Andy Weir - "Marsjanin"

Przeczytałam tę książkę niedługo po tym jak obejrzałam film, będący jej ekranizacją. I stała się rzecz dziwna - choć film okazał się bardzo wiernie trzymać literackiego pierwowzoru, ta powieść ani trochę mnie nie znudziła. Niesamowite.

Kto widział film ten wie o co chodzi. Reszcie powiem, że fabuła koncentruje się na losach pewnego astronauty. Wskutek wyjątkowo nieszczęśliwego zbiegu okoliczności koledzy Marka, przekonani, że ten nie żyje, a zmuszeni do nagłego opuszczenia Marsa, pozostawiają go na powierzchni czerwonej planety. A Mark, zamiast zginąć w trakcie kosmicznej burzy, uchodzi z niej z grubsza cało. To dla niego dobra wiadomość - udało mu się przeżyć. To też dla niego zła wiadomość - udało mu się przeżyć, ale na nieprzyjaznej, mroźnej i jałowej planecie. Ma wprawdzie do dyspozycji stację kosmiczną, ale z ograniczonymi zasobami tlenu i pożywienia oraz wody, w dodatku bez możliwości nawiązania łączności z NASA, a inni członkowie misji, w której brał udział są pewni, że gość nie żyje. Słowem - nikt po niego nie wróci i jest skazany wyłącznie na siebie. Choć wie, że ma bardzo znikome szanse na przetrwanie, podejmuje walkę, za sojusznika mając wyłącznie własną wiedzę i naukę. 

Choć nie brakuje w tej książce naukowych wywodów (ponoć trzymających się kupy) to bardzo lekko jest to wszystko napisane. Temat, który aż prosi się o to by potraktować go z typowym amerykańskim napuszeniem, jest tu ograny wyjątkowo wdzięcznie i w efekcie "Marsjanin" nie tylko trzyma w napięciu, ale jest też po prostu zabawny. 

Bardzo sympatyczna lektura, polecam.